#วันสถาปนาคุณหญิงโม ขึ้นเป็น ท้าวสุรนารี

วันนี้(30 ตุลาคม 2565) เวลา14.00น.ที่วัดพระนารายณ์มหาราชวรวิหาร (พระอารามหลวง) อำเภอเมืองนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา พระธรรมวรนายก ที่ปรึกษาเจ้าคณะภาค 11 เจ้าอาวาสวัดพระนารายณ์มหาราชวรวิหาร เป็นประธานฝ่ายสงฆ์ พร้อมด้วย พลโท สวราชย์ แสงผล แม่ทัพภาคที่ 2 เป็นประธานฝ่ายฆราวาส

ในพิธีบำเพ็ญกุศล เนื่องในวันสถาปนาคุณหญิงโม ขึ้นเป็น ท้าวสุรนารี วีรสตรีที่มีส่วนในการกอบกู้เมืองนครราชสีมาเมื่อปีพ.ศ.2369 โดยมีหัวหน้าส่วนราชการจังหวัดนครราชสีมา พุทธศาสนิกชนร่วมพิธี

จากนั้นในเวลา 15.39น.ได้มีพีธีเททองหล่อท้าวสุรนารี (เนื้อทองสัมฤทธิ์) ครบ 195 ปี วันสถาปนาท้าวสุรนารี(ย่าโม)

พระปลัดเอกรินทร์ ธรรมรังษี (พระมหาต่อ) ผู้ช่วยเจ้าอาวาสวัดพระนารายณ์มหาราช วรวิหาร เปิดเผยว่า ความสัมพันธ์ระหว่างท่านท้าวสุรนารี และ วัดพระนารายณ์มหาราชวรวิหาร วัดพระนารายณ์มหาราช วรวิหาร ชื่อเดิม วัดกลางนคร เป็นวัดตั้งอยู่ใจกลางเมืองจังหวัดนครราชสีมา เป็นวัดที่มีพระพุทธรูปสำคัญประจำจังหวัดประดิษฐานอยู่ภายในพระวิหาร ใจกลางวัด เป็นที่กราบสักการะของผู้มีจิตศรัทธาชาวจังหวัดนครราชสีมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน มีศาลหลักเมือง จังหวัดนครราชสีมา อยู่ทางทิศตะวันตก มีเทวสถานศาลพระนารายณ์ อยู่ทางทิศตะวันออก ซึ่งนิวาสสถานหรือบ้านพักอาศัยของท่านท้าวสุรนารีนั้นอยู่ตรงข้ามกับวัดพระนารายณ์ ในทางทิศใต้ ซึ่งถ้ามองจากหน้าวัดจะเห็นนิวาสสถานหรือบ้านท่านท้าวสุรนารี

ในสมัยก่อนนั้นคุณหญิงโม ถือว่าเป็นมหาอุบาสิกาที่มีความศรัทธาในพระพุทธศาสนาเข้าวัดฟังธรรมรักษาศีลอยู่เป็นเนืองนิจ บำรุงพระพุทธศาสนาสร้างวัดวาอารามอยู่เป็นประจำ เมื่อครั้ง ท้าวสุรนารี ถึงแก่อสัญกรรมเมื่อเดือนเมษายน พ.ศ. 2395 (เดือน 5 ปีชวด จัตวาศก จศ. 1214) สิริรวมอายุได้ 81 ปี อัฐิกระดูกของท้าวสุรนารีนั้นได้บรรจุไว้ ณ วัดพระนารายณ์ มหาราช อยู่ทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ซึ่งตรงข้ามกับนิวาสสถานบ้านพักพระยากำธรพายัพทิศ

ต่อมาเมื่อราวปี 2477 พระยากำธรพายัพทิศ (ดิส อินทโสฬส ณ ราชสีมา) เจ้าเมืองนครราชสีมาคนสุดท้าย ได้อัญเชิญไปบรรจุ ณ ลานอนุสาวรีย์ท้าวสุรนารี จนถึงปีปัจจุบัน

ดังนั้นทางวัดพระนารายณ์มหาราชวรวิหาร จึงได้ดำเนินการจัดสร้างรูปหล่อท้าวสุรนารี เพื่อเป็นการระลึกถึงคุณงามความดีที่มีต่อวัดวาอารามและจังหวัดนครราชสีมาและเป็นที่กราบสักการะบูชาของบุคคลที่เคารพและศรัทธาในท้าวสุรนารี